Talabalar so‘rovnomasidagi kamchiliklar 162 ogohlantirishga sabab bo‘ldi

O‘zbekiston oliy ta’lim muassasalari talabalarning o‘z bahosi orqali tekshirildi. HEMIS axborot tizimi orqali o‘tkazilgan Umummilliy talabalar so‘rovnomasida qariyb 1 million respondent qatnashdi, natijalar tahlil qilinib, salbiy ko‘rsatkich qayd etilgan oliygohlarga kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan 162 ta ogohlantirish yuborildi. So‘rovnoma yakunlari Ta’lim sifatini ta’minlash milliy agentligi e’lonida keltirilgan.

So‘rovnomada qariyb 1 million respondent qatnashdi

Umummilliy talabalar so‘rovnomasi 2026-yil 21-yanvardan 7-fevralga qadar HEMIS axborot tizimi orqali o‘tkazildi. Unda qariyb 1 million respondent ishtirok etdi: 890 ming nafar talaba va 48 ming nafar professor-o‘qituvchi. Bu ko‘rsatkich oliy ta’limda talaba fikrini o‘rganish bo‘yicha shu paytgacha eng keng qamrovli tadbirdir.

So‘rovnoma dastlab 200 ta oliy ta’lim tashkilotini qamrab oldi. Shundan 99 tasi davlat, 72 tasi nodavlat va 29 tasi xorijiy oliygoh bo‘lgan. Belgilangan mezonlarga javob bermagan 49 ta oliygoh yakuniy tahlilga kiritilmadi, shu sababli oliygohlar kesimidagi qiyosiy tahlil 151 ta oliy ta’lim muassasasi ma’lumotlari asosida shakllantirildi.

Talabalar e’tibor qaratgan asosiy yo‘nalishlar

So‘rovnomada talabalar ta’lim dasturlari va o‘qitish sifati, professor-o‘qituvchilarning munosabati, baholash tizimining adolatliligi va shaffofligi hamda HEMIS platformasining qulayligi yuzasidan o‘z munosabatini bildirdi. Bu yo‘nalishlarning har biri oliygoh faoliyatining kundalik tomoniga tegadi.

Shuningdek bitiruvchilarni ishga joylashtirishga ko‘maklashish, raqamli xizmatlar, o‘quv auditoriyalari va laboratoriyalar holati, talabalar turar joylaridagi sharoitlar, o‘quv adabiyotlari bilan ta’minlanganlik bo‘yicha ham muammolar qayd etilgan. Alohida e’tibor nogironligi bo‘lgan talabalar uchun yaratilgan imkoniyatlar, psixologik bosim va kamsitish holatlari hamda akademik halollik muhitiga qaratilgan.

Talaba uchun bu ro‘yxat amaliy ahamiyatga ega: yotoqxonadagi sharoit, baholash tartibi va o‘quv adabiyotlari bilan ta’minlanganlik - har kuni uchraydigan masalalar. So‘rovnoma ularning kesimida umumiy manzarani ko‘rsatdi.

Salbiy natija bergan oliygohlarga 162 ogohlantirish yuborildi

Ta’lim sifatini ta’minlash milliy agentligi ma’lumotiga ko‘ra, tahlil natijalariga asosan salbiy ko‘rsatkichlar qayd etilgan oliygohlarga 162 ta ogohlantirish yuborilib, aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha chora-tadbirlar belgilandi.

Ogohlantirish - oliygohdan aniqlangan kamchiliklar yuzasidan hisobot va amaliy chora talab qiladigan rasmiy signal. Shu sababli u talabalar eng ko‘p tilga olgan yo‘nalishlarga bevosita tegishli: baholash tartibi, o‘quv sharoitlari va turar joy masalalari bo‘yicha o‘zgarish shundan keyin boshlanadi.

Respondentlarning yosh va gender tarkibi

So‘rovnoma ishtirokchilarining yosh tarkibi an’anaviy talabalik yoshidagi ishtirokchilar ustunlik qilishini ko‘rsatadi. Talabalarning eng katta qismi bakalavriatning dastlabki kurslarida tahsil olayotgan 18-20 yoshlilardir.

Jadvaldan ko‘rinib turibdiki, 18-25 yoshdagi talabalar ulushi 79 foizga teng. 25 yoshdan katta talabalarning umumiy ulushi 18,99 foizni tashkil etgan, 18 yoshga to‘lmaganlar esa 2 foizni. Gender tarkibida ayollar ulushi yuqori: ular respondentlarning 57,06 foizini, erkaklar 42,94 foizini tashkil etgan, farq 14,12 foiz punktga teng.

Bitiruvchilar sifati indeksi va maqsadli stajirovkalar

Bitiruvchilarning mehnat bozoridagi natijalarini baholash maqsadida "Bitiruvchilar sifati indeksi - BSI" ishlab chiqilgan. Ushbu mexanizm oliygohlar o‘rtasidagi raqobatni rivojlantirish va talabalarni qo‘llab-quvvatlashni kuchaytirish uchun xizmat qiladi. Indeksning ishlash tartibi haqida avvalgi maqolamizda batafsil yozilgan.

Oliygohlar xodimlarining kasbiy salohiyatini oshirish maqsadida xorijiy tashkilotlarda maqsadli stajirovkalar ham yo‘lga qo‘yilgan. Ya’ni so‘rovnoma natijalari faqat nazorat bilan cheklanmay, o‘qituvchilar malakasini oshirish va bitiruvchilar bandligini baholash yo‘nalishlarida ham davom ettirilmoqda.