O’zbek o’quvchilari AI’dan OECD o’rtachasidan faolroq foydalanadi

PISA 2025 tadqiqotida o'quvchilarning sun'iy intellekt va raqamli texnologiyalardan foydalanishi, internetdagi xavfsizligi va kiberbulling holatlari ham o'rganilgan. Natijalarga ko'ra, O'zbekistonda o'quvchilarning maktab topshiriqlarini bajarishda sun'iy intellektdan foydalanish darajasi OECD mamlakatlari o'rtachasidan yuqori. Bu haqda OECD hisobotida qayd etilgan.

AI foydalanish va o'quv natijalari

Biroq sun'iy intellektdan foydalanish darajasi bilan o'quvchilarning akademik natijalari o'rtasida bevosita bog'liqlik kuzatilmaydi. Masalan, Singapurda AI'dan foydalanish darajasi yuqori bo'lsa-da, mamlakat tabiiy fanlar bo'yicha 550 balldan yuqori natija qayd etgan. Yaponiyada esa AI'dan foydalanish nisbatan kamroq, ammo tabiiy fanlar bo'yicha natija yuqori.

Bu raqamlar sun'iy intellektdan ko'p foydalanishning o'zi yuqori natijani kafolatlamasligini ko'rsatadi. Muhimi — AI'dan qanday maqsadda va qanchalik to'g'ri foydalanilishi. Ta'lim natijalariga o'qitish sifati, maktab muhiti, o'qituvchilarning salohiyati kabi omillar ham ta'sir qiladi.

Kiberbulling ko'rsatkichi

PISA 2025 doirasida o'quvchilarning internetdagi xavfsizligi ham baholandi. O'zbekistonda o'quvchilarning qariyb 2 foizi ular haqida xafa qiladigan yoki noqulay ma'lumotlar roziligisiz internetga oyiga bir necha marta joylashtirilishini bildirgan. Bu ko'rsatkich OECD o'rtachasidan past: tashkilot mamlakatlarida bu ulush 3 foizdan biroz yuqori.

Qiyoslash uchun, Ruandada bunday holatlarni qayd etgan o'quvchilar ulushi 20 foizdan oshgan, ayrim boshqa mamlakatlarda esa 10 foizdan yuqori bo'lgan. PISA'dagi mazkur ko'rsatkich kiberbullingning barcha shakllarini emas, balki o'quvchi haqida uni ranjitadigan yoki noqulay ma'lumotlarning roziligisiz internetga joylashtirilishi holatini aks ettiradi.

O'zbekistonning PISA 2025dagi umumiy natijalari — tabiiy fanlardan 438 ball va 91 ta tizim orasida 48-o'rin — alohida maqolada tahlil qilingan.