Kam uyquning abituriyent salomatligiga 8 ta xavfli ta’siri

Abituriyentlar uchun sog‘lom uyqu nima uchun muhim?

Bugungi kunda ta’lim sohasidagi raqobat kuchayishi natijasida ko‘plab abituriyentlar uyqudan voz kechmoqda. Biroq, sog‘lom uyqu organizm uchun hayotiy zarurdir. Organizm to‘liq tiklanishi uchun kamida 8-9 soatlik uyquga muhtoj. Quyida doimiy uyqusizlik natijasida kelib chiqadigan asosiy xavflarni ko‘rib chiqamiz.

1. Reaksiyaning pasayishi va diqqatning bo‘linishi

Qanchalik uyqu kam bo‘lsa, diqqatni jamlash shunchalik qiyinlashadi. Bu holat nafaqat kundalik ishlarda, balki oliygohlar kirish ballari uchun kurashayotgan yoshlarning darslarni o‘zlashtirish qobiliyatiga ham salbiy ta’sir qiladi.

2. Xotira yomonlashishi

Imtihonga tayyorgarlik ko‘rishda tun bo‘yi uxlab qolmaslik xotirani zaiflashtiradi. Maktab darsliklarini yuklab olish va ularni o‘qish jarayonida olingan yangi ma’lumotlar aynan uyqu paytida miyada mustahkamlanadi. Uyqu yetishmasligi esa yangi ma'lumotlarni eslab qolish qobiliyatini pasaytiradi.

3. Immunitetning zaiflashishi

Uyqu paytida immunitet tizimi bakteriya va viruslarga qarshi kurashadigan sitokinlar kabi himoya moddalarini ishlab chiqaradi. Kam uyqu natijasida organizm kasalliklarga qarshi samarali kurasha olmaydi va inson tez-tez betob bo‘ladi.

4. Yurak kasalliklari va qon bosimi

Yaxshi uyqu qonda shakar darajasini va qon bosimini nazorat qilishga yordam beradi. Muntazam uyqusizlik insult va yurak xuruji xavfining ortishi o‘rtasidagi bevosita bog‘liqlikni tasdiqlaydi.

5. Depressiya va ruhiy holat

Tadqiqotlarga ko‘ra, uyqusizlikdan aziyat chekadigan odamlarda depressiya rivojlanish xavfi besh baravar yuqori bo‘ladi. Uyqu yetishmasligi kayfiyatning tez-tez o‘zgarishiga va asabiylashishga sabab bo‘ladi.

6. Vazn ortishi va metabolizm

Uyqu qancha kam bo‘lsa, metabolizmni tartibga soluvchi leptin darajasi shunchalik pasayadi va ochlik gormoni (grelin) ko‘payadi. Bu esa nosog‘lom ovqatlanish va ortiqcha vazn to‘plashga olib keladi.

7. Qandli diabet xavfi

Sifatli uyqu organizmning insulin gormoniga bo‘lgan sezgirligini oshiradi. Uyqusizlik esa qondagi shakar miqdorining buzilishiga va ikkinchi turdagi diabet xavfining oshishiga sabab bo‘ladi.