O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 2-oktabrdagi PQ-358-son qarori bilan Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining pedagogik ta’limni rivojlantirish masalalari bo‘yicha vazir o‘rinbosari lavozimi tugatildi. Bu lavozim 2025-yil aprelida alohida farmon bilan joriy etilgan, uni egallagan shaxs bir vaqtda Nizomiy nomidagi O‘zbekiston milliy pedagogika universiteti rektorini ham boshqargan edi.
Qaror vazirlik markaziy apparatining tuzilmasiga ham tegdi. Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi hamda Ixtisoslashtirilgan ta’lim muassasalari agentligi tizimidagi 17 ta oliy ta’lim muassasasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi tizimiga o‘tkazildi — bu bo‘g‘in haqida avvalroq batafsil yozgan edik.
Bir yarim yil amal qilgan lavozim
Lavozim pedagog kadrlar tayyorlash tizimini yagona yondashuv asosida yangi sifat bosqichiga olib chiqish maqsadida joriy etilgandi. Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika universiteti negizida Nizomiy nomidagi O‘zbekiston milliy pedagogika universiteti tashkil etilib, unga rahbarlik qiluvchi shaxs ayni paytda vazir o‘rinbosari vazifasini ham bajarishi belgilangan edi.
Lavozimni dastlab Qirg‘izboyev Abdug‘affor Karimjonovich egallagan. 2025-yil 7-mayda bu lavozimga Karimova E’zozxon Gapirjonovna tayinlanib, o‘sha yilning 31-iyulida u Maktabgacha va maktab ta’limi vaziri lavozimiga o‘tgan. 2026-yil fevralida esa bu lavozimga Umarova Hilola Uktamovna tayinlangandi.
Universitet nomi va vazifalardagi o‘zgarishlar
Qaror bilan O‘zbekiston milliy pedagogika universiteti Nizomiy Ganjaviy nomidagi O‘zbekiston milliy pedagogika universiteti deb qayta nomlandi. Shuningdek, Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining pedagog kadrlar tayyorlash sohasidagi vazifalari Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligiga yuklatildi.
Pedagog kadrlar tayyorlashda yagona boshqaruv
O‘zgarishlar pedagog kadrlar tayyorlash bilan bog‘liq bo‘g‘inlarni bitta vazirlik tizimida jamlaydi. 17 ta oliygoh ham, universitet maqomi ham, sohaga oid strategik vazifalar ham endi Oliy ta’lim vazirligi zimmasida bo‘ladi. Bu boshqaruvda ikkilanishni kamaytirib, pedagogika yo‘nalishidagi muassasalar uchun yagona talab va yondashuvlarni shakllantirishga imkon beradi.
Vazifalarning vazirliklar o‘rtasida qayta taqsimlanishi oliy ta’lim sohasidagi islohotlarning davomi hisoblanadi: avvalroq universitetlarning bitiruvchilar bandligi va daromadi asosida baholanishi ham belgilangan, pedagogika yo‘nalishidagi oliygohlar esa yangi boshqaruv tizimiga o‘tkazilgan edi.
Pedagogika oliygohlariga ta’siri
Qaror bevosita pedagogika yo‘nalishidagi oliygohlarga ham tegishli. Ilgari bu muassasalar Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi tizimida bo‘lib, ularga oid boshqaruv masalalari ikki vazirlik o‘rtasida taqsimlangan edi. Endi o‘quv dasturlari, kadrlar tayyorlash hajmi, malaka talablari va moliyalashtirish bilan bog‘liq masalalar yagona — Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi tizimida hal qilinadi.
Bu talaba va pedagoglar uchun amalda shunday ko‘rinadi: bitiruvchi malakasiga yagona talab qo‘llanadi, ta’lim jarayoni bir markazdan muvofiqlashtiriladi, oraliq bo‘g‘inlar esa qisqaradi. Universitet nomining o‘zgarishi ham uning tarixiy merosi bilan bog‘liq qaror bo‘lib, asosiy nom sifatida Nizomiy Ganjaviy nomi belgilandi.
