Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universitetiKirish ballari 2025–2026

Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti: Tarixi, tuzilmasi va ilmiy faoliyati

Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti (NDKTU) O‘zbekiston Respublikasining sanoat va konchilik sohasida yuqori malakali muhandis-texnik kadrlar tayyorlovchi tayanch oliy ta’lim muassasalaridan biri hisoblanadi. Mazkur universitet Navoiy viloyatining sanoat salohiyatini rivojlantirish va mintaqadagi yirik ishlab chiqarish korxonalarini mutaxassislar bilan ta’minlash maqsadida tashkil etilgan.

Universitetning tashkil etilish tarixi

Oliy ta’lim muassasasi tarixiy ildizlari 1995-yilga borib taqaladi. O‘zbekiston Respublikasi Birinchi Prezidentining 1995-yil 7-iyuldagi Farmoni bilan Navoiy davlat konchilik instituti (NDKI) sifatida faoliyat boshlagan. Institutning tashkil etilishi Navoiy kon-metallurgiya kombinati (NKMK) bazasida amalga oshirilgan bo‘lib, bu o‘sha davrdagi sanoat ehtiyojlaridan kelib chiqqan strategik qaror edi.

2022-yil 31-mart sanasida O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universitetini tashkil etish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ-186-sonli qarori qabul qilindi. Ushbu hujjatga muvofiq, Navoiy davlat konchilik instituti negizida Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti tashkil etildi. Universitet maqomi berilishi muassasaning ilmiy-tadqiqot imkoniyatlarini kengaytirish va xalqaro standartlarga mos kadrlar tayyorlash tizimini yo‘lga qo‘yishga xizmat qildi.

Fakultetlar va tarkibiy tuzilma

Hozirgi kunda universitet tarkibida bir nechta asosiy fakultetlar faoliyat ko‘rsatmoqda. Har bir fakultet sanoatning aniq bir yo‘nalishiga ixtisoslashgan va o‘quv jarayoni ishlab chiqarish bilan uzviy bog‘langan. Universitet tarkibidagi fakultetlar ro‘yxati:

• Konchilik fakulteti
• Energo-mexanika fakulteti
• Kimyo-metallurgiya fakulteti
• Sanoat texnologiyalari fakulteti
• Sirtqi va maxsus sirtqi ta’lim fakulteti

Shuningdek, universitet tarkibida Nukus konchilik instituti (filial maqomida) hamda bir qator texnikumlar va o‘quv markazlari faoliyat yuritadi. Akademik litsey ham universitet tizimining ajralmas qismi hisoblanib, u yerda iqtidorli yoshlar oliy ta’limga tayyorlanadi.

Ilmiy salohiyat va professor-o‘qituvchilar tarkibi

Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universitetining ilmiy salohiyati yildan-yilga oshib bormoqda. O‘quv dargohida jami 450 nafardan ortiq professor-o‘qituvchilar asosiy shtatda faoliyat yuritadi. Ularning tarkibi quyidagi ilmiy darajali xodimlardan iborat:

• Fan doktorlari (DSc) va professorlar: 35 nafardan ortiq;
• Fan nomzodlari (PhD) va dotsentlar: 160 nafardan ortiq;
• Ilmiy salohiyat ko‘rsatkichi: Taxminan 43-45 foizni tashkil etadi.

Universitetda 20 dan ortiq kafedra mavjud bo‘lib, ular konchilik ishi, metallurgiya, mashinasozlik, energetika, kimyoviy texnologiya va avtomatlashtirish kabi sohalarda ilmiy-tadqiqot ishlarini olib boradi. Ilmiy ishlar asosan “Navoiy kon-metallurgiya kombinati” AJ, “Navoiyazot” AJ va “Qizilqumsement” AJ kabi sanoat gigantlarining texnologik muammolarini yechishga yo‘naltirilgan.

Talabalar soni va ta’lim shakllari

Universitetda ta’lim olayotgan jami talabalar soni 12 000 nafardan oshadi. Ta’lim jarayoni quyidagi shakllarda tashkil etilgan:

• Kunduzgi ta’lim: Asosiy kontingentni tashkil etadi.
• Sirtqi ta’lim: Ishlab chiqarishdan ajralmagan holda o‘qiydigan xodimlar uchun mo‘ljallangan.
• Masofaviy ta’lim: Zamonaviy axborot texnologiyalari yordamida yo‘lga qo‘yilgan.

Talabalar uchun zamonaviy o‘quv binolari, axborot-resurs markazi, laboratoriyalar va sport majmualari mavjud. Shuningdek, talabalar turar joylari (TTJ) barcha zarur sharoitlar bilan ta’minlangan bo‘lib, viloyatdan tashqaridan kelgan talabalarni qamrab oladi.

Magistratura va doktorantura yo‘nalishlari

Navoiy davlat konchilik va texnologiyalar universiteti ilmiy kadrlarni tayyorlashning uzluksiz tizimiga ega. Magistratura bo‘limida sanoatning tor doiradagi ixtisosliklari bo‘yicha yuqori malakali kadrlar tayyorlanadi. Magistratura bosqichida 20 ga yaqin mutaxassisliklar mavjud.

Oliy ta’limdan keyingi ta’lim (doktorantura) tizimi quyidagi yo‘nalishlarni o‘z ichiga oladi:

• 05.02.01 – Mashinasozlikda materialshunoslik. Metallurgiya va metallarga ishlov berish;
• 05.03.01 – Asboblar. O‘lchash va nazorat qilish usullari;
• 04.00.02 – Foydali qazilma konlarini qidirish va razvedka qilish;
• 05.05.06 – Energetika qurilmalari, mashinalari va yordamchi tizimlari.

Universitet huzurida ilmiy darajalar beruvchi ixtisoslashtirilgan ilmiy kengashlar faoliyat ko‘rsatadi. Bu kengashlarda texnika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) va fan doktori (DSc) dissertatsiyalari himoya qilinadi.

Xalqaro hamkorlik aloqalari

NDKTU xalqaro maydonda o‘z nufuzini oshirish maqsadida dunyoning yetakchi oliy ta’lim muassasalari va ilmiy markazlari bilan hamkorlik shartnomalarini imzolagan. Hamkorlik asosan qo‘shma ta’lim dasturlari, talabalar almashinuvi va ilmiy loyihalar doirasida amalga oshiriladi.

Asosiy xalqaro hamkorlar:

• Germaniya: Frayberg konchilik akademiyasi (TU Bergakademie Freiberg) bilan talabalar almashinuvi va professor-o‘qituvchilar malakasini oshirish bo‘yicha yaqin hamkorlik o‘rnatilgan.
• Rossiya Federatsiyasi: “MISIS” Milliy texnologik tadqiqotlar universiteti, Sankt-Peterburg konchilik universiteti va Moskva davlat texnika universiteti (Bauman nomidagi).
• Janubiy Koreya: Inxa universiteti va Chonnam milliy universiteti bilan texnologik innovatsiyalar sohasida hamkorlik qilinadi.
• AQSH: Kolorado konchilik maktabi (Colorado School of Mines) bilan o‘quv dasturlarini modernizatsiya qilish bo‘yicha aloqalar mavjud.

Universitet xalqaro Erasmus+ va boshqa grant loyihalarida faol ishtirok etib keladi. Xorijiy mutaxassislar universitet o‘quv jarayoniga muntazam ravishda ma’ruzachi sifatida jalb qilinadi. Shuningdek, universitet bitiruvchilarining xalqaro sertifikatlarga ega bo‘lishi uchun xorijiy tillarni o‘qitish markazlari tashkil etilgan.

Moddiy-texnik baza va laboratoriyalar

Universitetda o‘quv va ilmiy jarayonlarni yuqori darajada tashkil etish uchun zamonaviy moddiy-texnik baza shakllantirilgan. IT-park va Technopark universitetning innovatsion markazlari bo‘lib, u yerda talabalar o‘z startap loyihalarini amalga oshiradilar. Laboratoriya jihozlari asosan Germaniya, Yaponiya va AQSHdan keltirilgan bo‘lib, foydali qazilmalarni boyitish, metallurgiya jarayonlarini modellashtirish va avtomatlashtirilgan tizimlarni boshqarish imkonini beradi.

Universitetning kutubxona fondi 300 000 dan ortiq bosma va elektron adabiyotlarni o‘z ichiga oladi. Elektron kutubxona tizimi orqali talabalar dunyoning yirik ilmiy bazalariga (masalan, Scopus, ScienceDirect) kirish imkoniyatiga ega.