30-sentabr kuni “Yangi O‘zbekiston” universitetida Prezident Shavkat Mirziyoyev pedagog kadrlar bilan uchrashdi. Uchrashuvda kamida 15 yillik mehnat stajiga ega o‘qituvchilarning farzandlariga oliy ta’lim muassasalaridagi kontrakt uchun foizsiz ta’lim krediti berilishi ma’lum qilindi. Kontrakt to‘lovi ko‘plab oilalar uchun yilning eng katta xarajatlaridan biri bo‘lib turadi — shuning uchun imtiyoz aynan shu yukni kamaytirishga qaratilgan.
Imtiyoz kimga tegishli
Kredit bir necha shart asosida ajratiladi. Birinchi shart — ota yoki onaning pedagog bo‘lishi va kamida 15 yillik mehnat stajiga ega bo‘lishi. Ikkinchi shart — farzandning oliy ta’lim muassasasida kontrakt asosida tahsil olayotgan bo‘lishi. Imtiyozning eng muhim jihati shundaki, kredit foizsiz beriladi: qarz summasi ustiga qo‘shimcha ustama qo‘shilmaydi. Ya’ni talaba kontraktni bo‘lib to‘lashda ortiqcha xarajatga uchramaydi.
Manbada imtiyoz «ayrim toifadagi pedagoglar» uchun deb ko‘rsatilgan. U ta’limning qaysi bo‘g‘inlaridagi pedagoglarga to‘liq tatbiq etilishi hamda stajning hisoblash tartibi keyingi tushuntirishlarda aniqlanadi.
Kontrakt bo‘yicha mavjud yengilliklar
Foizsiz kredit pedagog oilalari uchun birinchi imtiyoz emas. Joriy yilning 19-sentabrida pedagog xodimlarning farzandlariga kontrakt to‘lovidan 30 foiz chegirma joriy etilgan edi. Undan foydalanish uchun ham ota-onalardan birining ta’lim sohasida ishlashi va farzandning kontrakt asosida o‘qishi talab qilinadi. Chegirma kontrakt summasining bir qismini kamaytiradi, foizsiz kredit esa qolgan summani bosqichma-bosqich to‘lashda yordam beradi.
Kontraktni bir yo‘la to‘lash imkoni bo‘lmagan oilalar uchun foizsiz kredit qulay variant hisoblanadi: to‘lov bir necha qismga bo‘linadi, ustama esa qo‘shilmaydi. Shu tufayli imtiyoz nafaqat pedagogning o‘ziga, balki uning farzandining oliygohda bemalol o‘qishiga ham bevosita ta’sir qiladi.
Farmon qamrab olgan boshqa rag‘batlar
Uchrashuvda e’lon qilingan imtiyozlar faqat kredit bilan cheklanmadi. Xorijiy va milliy sertifikat olgan muallimlarning imtihon xarajatlari to‘liq qoplanadi — bu haqda alohida maqolada batafsil yozilgan. Milliy sertifikatga ega o‘qituvchilarga har oy maoshiga 50 foiz ustama to‘lanadi. Har yili 208 ta tuman va shahar lider o‘qituvchisiga 30 million so‘mdan mukofot berilishi ham alohida hujjat bilan tartibga solingan.
Bundan tashqari, «Yil o‘qituvchisi» tanlovi qamrovi kengaytirilmoqda: kelasi yildan u bog‘cha tarbiyachilari va texnikum ustalari o‘rtasida ham o‘tkaziladi. Shu tariqa rag‘bat tizimi ta’limning barcha bo‘g‘inlariga yoyilib boradi va turli bosqichdagi ustozlar uchun teng imkoniyat yaratiladi.
Kredit tafsilotlari hali e’lon qilinmagan
Hozircha imtiyoz uchrashuvda ma’lum qilindi. Kreditning eng yuqori miqdori, qaytarish muddati, ariza berish tartibi, uni qaysi bank ajratishi va farzand qaysi kursdan ariza bera olishi ochiqlanmagan. Bunday mexanizmlar odatda farmon va hukumat qarorida batafsil belgilanadi, so‘ngra oliygohlar hamda banklar uchun alohida yo‘riqnoma chiqariladi.
Tafsilotlar e’lon qilingach, ariza uchun zarur hujjatlar ro‘yxati, qabul muddatlari va mas’ul tashkilotlar ham aniq bo‘ladi. InfoEdu.uz bu boradagi yangiliklarni kuzatib boradi.
