Xorijiy tillar va umumtaʼlim fanlarini bilish darajasini tasdiqlovchi milliy va xalqaro tan olingan sertifikatlar ro‘yxati yangilandi. Tegishli qaror O‘zbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi hamda Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi tomonidan qabul qilingan.
Hujjat Adliya vazirligida 3515-2 raqam bilan 2026-yil 2-iyunda davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan. Qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi. QMMB maʼlumotiga ko‘ra, hujjat 2026-yil 3-iyunda eʼlon qilingan.
Qaror nimani nazarda tutadi?
Reklama
Mazkur qaror bilan xorijiy tillar va umumtaʼlim fanlari bo‘yicha sertifikatlar ro‘yxatiga bir qator o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritildi.
O‘zgarishlar quyidagi yo‘nalishlarni qamrab oladi:
- TOEFL iBT sertifikatining yangi baholash tizimi;
- Digital SAT bo‘yicha ustama uchun minimal talab;
- Astrum Certified IT Educator sertifikati bo‘yicha imtiyozlarning bosqichma-bosqich tugatilishi;
- pedagoglarga ustama belgilashda ayrim sertifikatlarni qabul qilish tartibi;
- kasbiy taʼlim pedagoglari uchun xorijiy tilda maxsus fanlarni o‘qitgani uchun ustamalar;
- musiqa madaniyati va jismoniy tarbiya fani o‘qituvchilari uchun yangi sertifikatlar;
- o‘rta maxsus va kasbiy ta’lim uchun B1 darajasidagi sertifikatlar doirasining kengaytirilishi;
- hujjatlarda “professional taʼlim” atamasi o‘rniga “kasbiy taʼlim” iborasining qo‘llanishi.
TOEFL iBT yangi tizimga moslashtirildi
Qarorga ko‘ra, Test of English as a Foreign Language — TOEFL iBT sertifikati bo‘yicha yangi 6 ballik baholash tizimi avvalgi 120 ballik tizim bilan muvofiqlashtirildi.
Bu o‘zgarish TOEFL iBT natijalarini A1’dan C2’gacha bo‘lgan darajalar bilan moslashtirishga qaratilgan. Mazkur yangilik bo‘yicha alohida batafsil ma’lumotni TOEFL iBT uchun yangi 6 ballik baholash joriy etildi maqolasida o‘qishingiz mumkin.
TOEFL iBT ballari bo‘yicha moslik
| TOEFL iBT yangi tizimi | 120 ballik tizim | Daraja |
|---|---|---|
| 1–1,5 | — | A1 |
| 2–2,5 | — | A2 |
| 3–3,5 | 42–71 | B1 |
| 4–4,5 | 72–94 | B2 |
| 5–5,5 | 95–113 | C1 |
| 6 | 114–120 | C2 |
2026-yil 21-yanvarga qadar 120 ballik tizimda olingan TOEFL iBT sertifikatlari, shuningdek, ushbu sanadan keyin 6 ballik tizimda olingan sertifikatlar amal qilish muddati tugaguniga qadar o‘qishga kirish, ishga qabul qilish va ustama belgilashda inobatga olinadi.
Pedagoglar uchun TOEFL Speaking talablari ham yangilandi
Pedagoglarga ustama belgilashda TOEFL iBT’ning Speaking ko‘rsatkichlari ham yangilangan tizimga moslashtirildi.
| TOEFL iBT umumiy ball | Speaking talabi | Yangi tizimdagi ko‘rsatkich |
|---|---|---|
| 72–94 | Speaking 16 | 4–4,5 / Speaking 3,5 |
| 95–113 | Speaking 23 | 5–5,5 / Speaking 4,5 |
| 114–120 | — | 6 / Speaking 5,5 |
Bu tartib maktabgacha, umumiy o‘rta, o‘rta maxsus, kasbiy hamda oliy taʼlim tizimida pedagog xodimlarga ustama tayinlash jarayonida qo‘llanadi.
Digital SAT uchun talab 750 ball bo‘ldi
Qaror bilan Digital Scholastic Assessment Test (Digital SAT) sertifikati bo‘yicha ustama olish talabi ham yangilandi. Endilikda ushbu xalqaro sertifikat uchun minimal talab 750 ball etib belgilandi.
Shu bilan birga, o‘tish davri ham nazarda tutilgan. 2026-yil 3-iyunga qadar 700 ballik tizim asosida olingan Digital SAT sertifikatlari bo‘yicha ustama imtiyozlari sertifikatning amal qilish muddati tugaguniga qadar saqlanadi.
Digital SAT bo‘yicha yangi talab va o‘tish davri haqida batafsil Digital SAT bo‘yicha ustama talabi 750 ball bo‘ldi maqolasida tushuntirilgan.
Astrum Certified IT Educator bo‘yicha imtiyoz tugatiladi
Astrum Certified IT Educator milliy sertifikati bo‘yicha ham muhim o‘zgarish kiritildi.
Qarorga asosan, 2026-yil 3-iyungacha olingan Astrum Certified IT Educator sertifikatlari uchun ustama belgilash bo‘yicha imtiyozlar saqlanadi. Imtiyoz sertifikatning amal qilish muddati tugaguniga qadar qo‘llaniladi.
Agar sertifikatda amal qilish muddati belgilanmagan bo‘lsa, imtiyoz sertifikat olingan kundan boshlab uch yildan ko‘p bo‘lmagan muddat davomida amal qiladi.
Biroq 2026-yil 3-iyundan keyin olingan Astrum Certified IT Educator sertifikatlari uchun ustama belgilash imtiyozlari qo‘llanilmaydi.
Ushbu tartibning kimlarga taalluqli ekani va imtiyoz qaysi muddatgacha saqlanishi haqida batafsil Astrum IT Educator ustama imtiyozi tugatiladi maqolasida o‘qishingiz mumkin.
TKT, TESOL, TEFL va TESL bo‘yicha tartib aniqlashtirildi
Umumiy o‘rta, o‘rta maxsus va kasbiy taʼlim muassasalarida ishlayotgan pedagoglar uchun TKT, TESOL, TEFL va TESL sertifikatlarini qabul qilish tartibi ham aniqlashtirildi.
Ushbu sertifikatlar CEFR tizimining B2 yoki undan yuqori darajadagi sertifikati bilan birgalikda qabul qilinadi. Ustama to‘lash muddati esa CEFR sertifikatining amal qilish muddatiga emas, balki TKT, TESOL, TEFL yoki TESL sertifikatlarining amal qilish muddatiga qarab belgilanadi.
Shuningdek, Teaching Knowledge Test (TKT) xalqaro sertifikati bo‘yicha ustama tayinlashda barcha 3 ta moduldan oxirgi topshirilgan modul sanasi asos sifatida olinadi.
Mazkur o‘zgarishlar faoliyat yuritayotgan pedagoglar uchun ustama muddatini aniqlashda muhim hisoblanadi. Batafsil izoh TKT va TESOL ustama muddati aniq belgilandi maqolasida berilgan.
Kasbiy taʼlim pedagoglari uchun ustama miqdori
Qarorga yangi band ham qo‘shildi. Unga ko‘ra, kasbiy taʼlim tashkilotlari pedagoglariga xorijiy tilda maxsus fanlarni o‘qitgani uchun lavozim maoshiga nisbatan har oylik ustamalar beriladi:
- B2 darajadagi milliy yoki xalqaro sertifikat uchun — 50 foiz;
- C1 darajadagi milliy yoki xalqaro sertifikat uchun — 100 foiz.
Bu tartib barcha pedagoglarga emas, aynan kasbiy ta’lim tashkilotlarida maxsus fanlarni xorijiy tilda o‘qitadigan pedagoglarga tatbiq etiladi.
Ustama olish shartlari va kimlarga qo‘llanishi haqida batafsil Kasbiy ta’lim pedagoglariga 100% gacha ustama maqolasida tanishishingiz mumkin.
Musiqa va jismoniy tarbiya o‘qituvchilari uchun yangi sertifikat
Ro‘yxat amaliy fanlar bo‘yicha ham to‘ldirildi. Endilikda umumiy o‘rta taʼlim maktablari uchun quyidagi milliy sertifikatlar inobatga olinadi:
| Fan | Sertifikat | Talab |
|---|---|---|
| Musiqa madaniyati | O‘qituvchining bilim darajasi va kasbiy mahorati to‘g‘risida sertifikat | B+ |
| Jismoniy tarbiya | O‘qituvchining bilim darajasi va kasbiy mahorati to‘g‘risida sertifikat | B+ |
Mazkur qo‘shimcha umumiy o‘rta taʼlim maktablari pedagog xodimlariga taalluqli.
Musiqa madaniyati va jismoniy tarbiya o‘qituvchilari uchun yangi imkoniyat haqida batafsil Musiqa va jismoniy tarbiya ustamasi yangilandi maqolasida ma’lumot berilgan.
O‘rta maxsus va kasbiy ta’lim uchun B1 sertifikatlar ro‘yxati kengaytirildi
Yangilanishlar doirasida o‘rta maxsus va kasbiy ta’limga tegishli qism ham to‘ldirildi. Endilikda qator milliy va xalqaro sertifikatlarning B1 darajasi ham ro‘yxatga kiritildi.
Xususan, ingliz tili bo‘yicha Milliy sertifikat B1, TOEFL iBT 3–3,5 yoki 42–71 ball, Cambridge English Qualifications B1 Preliminary, IELTS Academic 4,0–5,0, Cambridge Linguaskill B1 hamda iTEP Academic Plus B1 ko‘rsatkichlari inobatga olinadi.
Shuningdek, fransuz, nemis, ispan, xitoy, koreys va boshqa tillar bo‘yicha ham ayrim B1 darajasidagi sertifikatlar ro‘yxatga qo‘shildi.
Mazkur o‘zgarish aynan o‘rta maxsus va kasbiy ta’lim muassasalari uchun nazarda tutilgan. Batafsil ro‘yxat bilan B1 sertifikatlar ro‘yxati kengaytirildi maqolasida tanishishingiz mumkin.
Qaysi til sertifikatlari ro‘yxatda saqlanmoqda?
Yangilangan ro‘yxatda ingliz tili bilan bir qatorda boshqa xorijiy tillar bo‘yicha ham milliy va xalqaro sertifikatlar nazarda tutilgan.
Ular orasida:
- IELTS Academic;
- Cambridge English Qualifications;
- Cambridge Linguaskill;
- iTEP Academic Plus;
- DELF va DALF;
- Goethe-Zertifikat;
- TestDaF;
- DELE va SIELE;
- HSK;
- TOPIK II;
- TYS;
- AT Tanal Al Arabi;
- chet tilini bilish darajasini aniqlash bo‘yicha milliy sertifikatlar mavjud.
O‘zgarishlar kimlar uchun muhim?
Ushbu yangilanishlar, avvalo, sertifikat asosida imtiyoz yoki ustama oladigan fuqarolar uchun dolzarb.
Qaror quyidagi toifalarga bevosita taalluqli:
- oliy taʼlim muassasalariga hujjat topshiruvchi abituriyentlar;
- umumiy o‘rta, o‘rta maxsus va kasbiy taʼlim pedagoglari;
- oliy taʼlim tizimida ishlayotgan pedagog xodimlar;
- xorijiy til sertifikati orqali ishga qabul qilinishni rejalashtirayotganlar;
- xalqaro sertifikatlar asosida ustama olishni istagan o‘qituvchilar.
Qaror qachondan kuchga kiradi?
Hujjatda belgilanishicha, mazkur qaror rasmiy eʼlon qilingan kundan eʼtiboran kuchga kiradi.
Qaror Adliya vazirligida 2026-yil 2-iyunda 3515-2 raqam bilan davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan, QMMBda esa 10/26/3515-2/0555-son bilan 2026-yil 3-iyunda eʼlon qilingan.
Mavzuga oid maqolalar
- TOEFL iBT uchun yangi 6 ballik baholash joriy etildi
- Digital SAT bo‘yicha ustama talabi 750 ball bo‘ldi
- Astrum IT Educator ustama imtiyozi tugatiladi
- TKT va TESOL ustama muddati aniq belgilandi
- Kasbiy ta’lim pedagoglariga 100% gacha ustama
- Musiqa va jismoniy tarbiya ustamasi yangilandi
- B1 sertifikatlar ro‘yxati kengaytirildi
Izohlar (0)
Izoh yozish uchun tizimga kiring.